عماد افروغ در کنفرانس «راهکارهای دستیابی به فهم مشترک اسلام و مسیحیت» با بررسی تقابلهای تاریخی میان خدا و انسان، حق و تکلیف، عقل و ایمان و دیگر دوگانههای شکلگرفته در تاریخ ادیان، تأکید کرد که تأکید بر تفاوتها و غفلت از تشابهات و اشتراکات، از مهمترین موانع دستیابی به فهم مشترک میان ادیان است.
به گزارش خبرگزاری مهر، این کنفرانس دو روزه که به همت رایزنی فرهنگی جمهوری اسلامی ایران در بوسنی در سالن استاریگراد سارایوو و با حضور تعدادی از شخصیتهای علمی، مذهبی و سیاسی بوسنیایی و ایرانی از جمله حسین افندی اسماییچ، نایبرئیس جامعه اسلامی بوسنی و هرزگوین، عماد افروغ، استاد دانشگاه، عبدالحسین خسروپناه، رئیس مؤسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران، محمدرضا دهشیری، معاون پژوهشی مرکز مطالعات جهانیشدن، لوکا مارکشیچ، پژوهشگر مسیحی کاتولیک از سارایوو، وانیا یوانویچ، اسقف کلیسای ارتدوکس بوسنی، مارکو جوریچ، محقق و نویسنده ارتدوکس اهل صربستان و جمعی از علاقهمندان به گفتوگوی اسلامی ـ مسیحی برگزار شد، با هدف گفتوگو و تبادل نظر درباره اهمیت فهم مشترک ادیان شکل گرفت.
محمدرضا آرام، رایزن فرهنگی کشورمان در سارایوو، در آیین گشایش نخستین روز برگزاری این کنفرانس گفت: امیدواریم مجموعه مقالات و مباحثی که طی این دو روز و توسط پژوهشگران و محققان مسیحی و مسلمان ارائه میشود، ما را در رسیدن به هدف این کنفرانس، که همان راهکارهای دستیابی به تفاهم مشترک بین اسلام و مسیحیت است، کمک کند.
وی همچنین اظهار امیدواری کرد که دور دوم این گفتوگوها با حضور محققان مسیحی از منطقه بالکان در ایران برگزار شود.
این کنفرانس با سخنرانی حسین افندی اسماییچ، نایبرئیس جامعه اسلامی بوسنی و هرزگوین، شکل رسمی به خود گرفت. وانیا یوانویچ، اسقف کلیسای ارتدوکس سارایوو، سخنران بعدی این کنفرانس بود.
عماد افروغ، جامعهشناس و استاد دانشگاه، یکی دیگر از سخنرانان این کنفرانس بود. وی گفت: تاریخ غرب که متأسفانه تاریخ شرق نیز به دلیل برخی شبیهسازیها و سطحینگریهای داخلی و بومی، ذیل تاریخ آن تعریف و تحلیل شده است، شاهد برهههایی از تقابل و حتی تعارض متولیان رسمی دین با انسان و حق او بوده است.
وی تأکید کرد: تفوق گفتمانی و تأثیرگذار شاخههایی از اومانیسم، رنسانس، روشنگری و عقلگرایی خودبنیاد، فردگرایی و لیبرالیسم، درونگرایی و تجربهگرایی دینی مستقل از نهاد کلیسا و روحانیون، سکولاریسم و ایمانگرایی، عشقگرایی و احساساتگرایی منهای شریعتگرایی منسوب به نهضت اصلاح دینی لوتر و حتی خاصگرایی پُستلیبرالیستی افرادی چون السیدر مکاینتایر و رویکرد فرهنگی ـ زبانشناختی در برابر رویکرد معرفتی ـ گزارهای پیشامدرن دینی جورج بک و جریانهایی از این قبیل، شاهد و مؤیدی بر این تقابل است.
افروغ ادامه داد: چگونه میتوان این تقابل و یا حتی تعارض را هم در طول تاریخ و هم در عرض تاریخ در شرایط کنونی و جغرافیایی نادیده گرفت؟ تقابلهایی وجود دارند که با نهایت تأسف، بخشی از واقعیات تاریخی و جاری ما هستند؛ مانند تقابل خدا و انسان، تکلیف و حق، عقل و ایمان، عقل و شریعت، شریعت و ایمان، عامگرایی و خاصگرایی، معرفت نظری و معرفت عملی، دین و دنیا، دنیا و آخرت و در سطوحی نازلتر، فرد و جامعه، عدالت و آزادی و …
این جامعهشناس کشورمان افزود: به این تقابلها، تعارضهای درونی هر کدام از طرفین تقابلهای فوق را هم بیفزایید؛ تقابل درونی خداگرایان، انسانگرایان، شریعتگرایان و غیره. شاید بتوان به عبارتی منشأ این تقابلهای بینادینی و درونی را در یک کلام، تأکید بر تفاوتها و غفلت از تشابهها و اشتراکها دانست و البته در ریشهیابی تفاوتگراییهای غلیظ و مفرط غالب، نباید از نگرشها و مواجهات غلط، انحصارگرایانه، یکسویه و تاریخی ـ سیاسی با سایر نیازها، نگرشها، سلیقهها و دیدگاهها غفلت کرد؛ مواجهاتی که بدون تردید از برخی جهات، موانعی برای دستیابی به درکی مشترک و مآلاً عمل مشترک و خلق آثار و متون مشترک و متناسب با نیازهای واقعی و مورد درخواست است.
افروغ در پایان سخنان خود که همزمان با پایان بخش صبحگاهی این کنفرانس بود، پیشنهادی در خصوص محورهای اقدامات مشترک و خلق تمدن و آثار مورد توافق ارائه کرد و گفت: با اشاره به واقعیت تاریخی تقابلهای ناموجه خدا و انسان، حق و تکلیف، عقل و ایمان، عقل و شریعت، دنیا و آخرت، فرد و جامعه، عدالت و آزادی و …، ریشهیابی نسبی این تقابلها، با فرض رابطه متقارن خدا و انسان و اشاره به مثلث مفهومی ذات و غایت و خدا و با دغدغه وجود قابلیت توجه به این رابطه متقارن و حقوق انسانی در ادیان بزرگ ابراهیمی، تلاش شد تا در ابتدا صفات مشترک ضروری و اقتضایی خدا در نزد این ادیان به عنوان اصول مبنایی و تکیهگاه ذات و قابلیت انسانی، به مثابه خاستگاه حقوق انسانی معلوم شود.
حجتالاسلام عبدالحسین خسروپناه، رئیس مؤسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران، نخستین سخنران بخش دوم کنفرانس در روز نخست بود. وی سخنرانی خود را با عنوان «روشهای فهم مشترک میان اسلام و مسیحیت» ارائه کرد. ارائه مقاله توسط محمدرضا دهشیری، معاون پژوهشی مرکز مطالعات جهانیشدن، و سخنرانی مارکو جوریچ، محقق ارتدوکس از کشور صربستان، پایانبخش نخستین روز از برگزاری کنفرانس «راهکارهای دستیابی به فهم مشترک اسلام و مسیحیت» بود که به همت رایزنی فرهنگی جمهوری اسلامی ایران در بوسنی و با همکاری مرکز گفتوگوی ادیان سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی در سارایوو در روزهای ۲۰ و ۲۱ خرداد برگزار شد.
این خبر 23 خرداد ۱۳۹۳با شماره خبر 2310042 منتشر شد.
منو
منو