عماد افروغ: انقلاب حاصل میدان دادن به تکثرهاست

یک استاد جامعه‌شناسی گفت: در جامعه ما که طیفی است و طبقه اجتماعی شکل نگرفته، باید میدانی برای تکثر باز باشد. انقلاب هم حاصل همین میدان دادن به تکثرهاست.
4314169

یک استاد جامعه‌شناسی گفت: در جامعه ما که طیفی است و طبقه اجتماعی شکل نگرفته، باید میدانی برای تکثر باز باشد. انقلاب هم حاصل همین میدان دادن به تکثرهاست.

به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از جهاد دانشگاهی و روزنامه ایران، آیین افتتاحیه یازدهمین دوره مسابقات ملی مناظره دانشجویان ایران توسط سازمان دانشجویان جهاددانشگاهی، با سخنرانی دکتر عماد افروغ، استاد جامعه‌شناسی، دکتر علی منتظری، رئیس پژوهشکده علوم بهداشتی جهاددانشگاهی، دکتر جمال رحیمیان، معاون فرهنگی جهاددانشگاهی و رضا فریدزاده، سرپرست سازمان دانشجویان جهاد دانشگاهی و با حضور دانشجویان و دبیران اجرایی مسابقات مناظره در سراسر کشور، سه‌شنبه ۳ آبان‌ماه در باشگاه دانشجویان دانشگاه تهران برگزار شد.

عماد افروغ درباره ساختار جامعه ایران اظهار کرد: جامعه ایران، جامعه‌ای «طیفی» است و نه «قطبی»، چرا که فرآیند قطبی‌شدن را پشت سر نگذاشته است. در حالی که ساختار جوامع غربی «قطبی» است، زیرا طبقه اجتماعی در آن شکل گرفته است.

وی با اشاره به تفاوت «طبقه» و «طبقه اجتماعی» گفت: براساس آرای نظریه‌پردازان طبقات اجتماعی، این تفاوت وجود دارد. اگر به کتاب «فضا و جامعه؛ فضای شهری و نابرابری اجتماعی» رجوع کنید، درباره نابرابری اجتماعی و مفهوم طبقه اجتماعی بحث شده است.
افروغ ادامه داد: هنگامی که از طبقه اجتماعی سخن به میان می‌آید، با یک انسداد اجتماعی روبه‌رو می‌شویم. به‌طور حتم، وقتی سخن از طبقه اجتماعی مطرح می‌شود، باید انسداد اجتماعی هم وجود داشته باشد. این انسداد در اقتصاد، فضاهای مدنی، فرهنگی و سیاسی وجود دارد.
این استاد دانشگاه با بیان اینکه این‌طور مطرح می‌شود که تحرک اجتماعی در غرب بالاست، گفت: این تحرک اجتماعی، تحرک اجتماعی فردی است. تحرک اجتماعی ساختاری در دنیای غرب وجود ندارد. اگر تحرک اجتماعی ساختاری در غرب وجود داشت، طبقه اجتماعی شکل نمی‌گرفت.
وی ادامه داد: در حوزه اقتصاد، محل کار طبقه متوسط با کارگران جدا است؛ حتی اگر در یک کارخانه مشغول به کار باشند. جدایی، محدود به محل کار نمی‌شود، بلکه محل گذراندن اوقات فراغت، اسکان و استراحت آن‌ها نیز مجزا است. موضوع «جدایی‌گزینی فضایی» و «جدایی‌گزینی مسکونی» به‌عنوان یک شرط لازم برای شکل‌گیری طبقه اجتماعی در نظر گرفته شده است.

این نماینده سابق مجلس با بیان اینکه در غرب بیشتر به‌جای آنکه شاهد تعامل بین طبقات باشیم، شاهد تعامل درون طبقات هستیم، تصریح کرد: چنین شرایطی سبب شکل‌گیری خرده‌فرهنگ خاص می‌شود. این خرده‌فرهنگ یا سبک زندگی، ارتباط مستقیمی با شکل‌گیری طبقات اجتماعی دارد. انسداد غرب به دلیل جدایی‌گزینی، انسداد مدنی است. همچنین در مباحث تولید، توزیع و مصرف هم شاهد انسداد هستیم. جوامع غربی در حوزه مدنی نیز دچار انسداد هستند؛ چرا که به شکل‌گیری کثرت‌گرایی و تعامل بین‌طبقاتی اجازه نداده‌اند. به همین دلیل انسداد طبقاتی در آن شکل گرفته است. جامعه مدنی در غرب و جوامعی که به‌صورت عمودی هستند، با چنین انسدادی مواجه‌اند.

وی با بیان اینکه انسداد طبقاتی دارای عقبه‌های معرفتی است، اظهار کرد: بارها شنیده‌ایم که غرب، اهل تکثر است. غرب نمی‌تواند اهل تکثر باشد؛ چرا که طبقه اجتماعی در آن شکل گرفته و سکولاریسم در آن وجود دارد. سکولاریسم یک ادعای اساسی دارد که با مفهوم «تکثرگرایی» و «ملت و دولت» هم‌خوانی ندارد. این‌طور گفته می‌شود که مثل غربی‌ها اهل تکثر باشیم، اما غربی‌ها اهل تکثر نیستند. ما اهل تکثر هستیم.

دکتر افروغ ادامه داد: در جامعه ما که طیفی است و طبقه اجتماعی شکل نگرفته، باید میدانی برای تکثر باز باشد. انقلاب هم حاصل همین میدان دادن به تکثرهاست.

این خبر ۳ آبان ۱۴۰۱ با شماره خبر 5616896 منتشر شد.