عماد افروغ با بیان اینکه مفهوم مردمسالاری دینی با انقلاب اسلامی ایران شکل گرفت، گفت: پیش از انقلاب اسلامی، چنین مفهومی سابقهای نداشت و پاسخ امام خمینی (ره) به مسئله مشروعیت، پیوند میان ویژگیهای حاکم و رضایت مردم بود.
به گزارش خبرنگار خبرگزاری مهر در مشهد، دکتر عماد افروغ، عضو هیئت علمی دانشگاه تربیت مدرس و نماینده سابق مردم تهران در مجلس هفتم، شامگاه جمعه در جمع دانشجویان شاهد سراسر کشور در دومین روز از نخستین اردوی سراسری فرهنگی «طریق جاوید» اظهار داشت: مشروعیت یک پرسش مبنایی است که میپرسد از چه کسی باید اطاعت کرد و چرا باید اطاعت کرد. پاسخ امام خمینی (ره) به این مسئله آن است که باید از کسی اطاعت کرد که هم دارای ویژگیهای خاص باشد و هم مورد رضایت مردم قرار گیرد.
وی در ادامه با تشریح تفاوت میان دموکراسی و تئوکراسی، گفت: دموکراسی به معنای حاکمیت مردم و تئوکراسی به معنای حاکمیت خداست. قدرت در چارچوب قانون، امکان شکلگیری جامعه مدنی، تفکیک قوا، آزادی بیان، رضایت عمومی و امکان نقد آسان اصحاب قدرت از جمله ویژگیهای حکومت دموکراتیک است.
افروغ با اشاره به برخی نقدهای وارد بر دموکراسی افزود: تنزل اخلاقی، ناپایداری سیاسی، درگیری و ستیز میان گروهها و احزاب، دیکتاتوری اکثریت و ظهور دولت مطلقه منتخب از جمله مهمترین نقدهای وارد بر حکومت دموکراسی است.
وی درباره قرائتهای مختلف از تئوکراسی نیز اظهار داشت: تئوکراسی به معنای حاکمیت خدا بر زمین است و قرائتهای گوناگونی از آن وجود دارد؛ از جمله حکومت مستقیم خدا، حلول خدا در فرد خاص، یا حکومت نمایندگان نهادی خدا. نفی حاکمیت انسان بر انسان، وجود شریعت به عنوان قانون و گرایش به پیوند حکومت با عقلانیت از ویژگیهای حکومت تئوکراتیک است.
عضو هیئت علمی دانشگاه مدرس ادامه داد: در کنار این ویژگیها، نقدهایی همچون خدایی دانستن حاکمان دینی، یکهسالاری، دولتگرایی دینی، بیتوجهی به نیازهای اجتماعی و رواج تقلیدگرایی دینی نیز نسبت به تئوکراسی مطرح شده است.
افروغ در ادامه با تأکید بر اینکه مردمسالاری دینی با انقلاب اسلامی مطرح و متولد شد، گفت: پیش از انقلاب اسلامی چنین مفهومی وجود نداشت. در مردمسالاری دینی، حاکمیت از آن خدا دانسته میشود، اما در عین حال مردم در تعیین سرنوشت سیاسی، اجتماعی، فرهنگی و اقتصادی خود مشارکت دارند و میتوان نوعی مشروعیت دوسویه را در این نظام مشاهده کرد.
وی افزود: در مردمسالاری دینی با نوعی دموکراسی جهتدار مواجه هستیم؛ نظامی که در آن توجه به آموزههای شرعی در حاکمان، امکان نقد مسائل و حاکمان و نیز چرخش اصحاب قدرت از جمله ویژگیهای اساسی آن به شمار میرود.
نخستین اردوی سراسری فرهنگی «طریق جاوید» ویژه دانشجویان شاهد و ایثارگر سراسر کشور به مدت چهار روز در مشهد برگزار شد.
این خبر 26 بهمن ۱۳۸۷ با شماره خبر 833947 منتشر شد.
منو
منو